Naar de inhoud
testversie

De woorden van het examen

Dit zijn woorden die je op het examen kunt tegenkomen, in gewone woorden uitgelegd.

Wetten en vaarbewijs

schipper

Wie het schip voert. Hij is verantwoordelijk voor het naleven van de regels.

klein vaarbewijs

Bewijs dat je een schip mag voeren waarvoor het nodig is, zoals een pleziervaartuig van 15 tot 25 meter.

pleziervaartuig

Schip voor sport of vrije tijd.

klein schip

Schip korter dan 20 meter. Een passagiersschip of vissersschip is nooit een klein schip.

varend schip

Een schip dat niet ten anker ligt en niet gemeerd is.

ontzegging

Straf van de rechter: je mag een tijd geen schip voeren waarvoor een vaarbewijs nodig is.

BPR

Binnenvaartpolitiereglement: de regels op de meeste binnenwateren.

RPR

Rijnvaartpolitiereglement: de regels op de Rijn, de Waal en de Lek.

Lichten en dagtekens

toplicht

Wit licht dat naar voren schijnt, over 225°.

boordlichten

Groen licht aan stuurboord en rood licht aan bakboord. Ze schijnen naar voren en opzij.

heklicht

Wit licht dat naar achteren schijnt, over 135°.

rondom schijnend licht

Licht dat je van alle kanten ziet, over 360°.

onmanoeuvreerbaar

Een schip dat niet meer kan sturen of uitwijken.

Geluidsseinen en marifoon

korte stoot

Geluidssein van ongeveer 1 seconde.

lange stoot

Geluidssein van ongeveer 4 seconden.

attentiesein

Eén lange stoot. Je vraagt er de aandacht mee.

marifoon

Radio aan boord om met schepen, bruggen en sluizen te praten.

uitluisteren

Luisteren op de marifoon, oproepen beantwoorden en zo nodig meepraten.

blokkanaal

Een ander kanaal dan kanaal 10, dat is aangewezen voor het schip-schipverkeer.

Vaarregels

stuurboord

De rechterkant van een schip, als je naar voren kijkt.

bakboord

De linkerkant van een schip, als je naar voren kijkt.

oplopen

Een schip van achteren naderen, van meer dan 22°30´ achterlijker dan dwars.

voorbijlopen

Een schip dat je oploopt passeren, tot je helemaal vrij bent.

kruisende koersen

Elkaar naderen zonder recht op elkaar af te varen en zonder op te lopen.

loefwaarts

Aan de kant waar de wind vandaan komt.

nevenvaarwater

Een kleiner vaarwater dat uitkomt op een groter vaarwater, het hoofdvaarwater.

Bruggen, sluizen en slecht zicht

engte

Een plek waar twee schepen elkaar niet kunnen passeren, zoals een smalle brug.

wachtplaats

De plek bij een sluis waar je wacht tot je in mag varen.

schutten

Een schip in een sluis naar een ander waterpeil brengen.

Stilliggen, snelle motorboten en kleine schepen

ligplaats nemen

Stilliggen door te ankeren of te meren.

meren

Je schip met lijnen vastmaken aan de wal of aan een ander schip.

snelle motorboot

Klein schip dat met zijn motor sneller dan 20 km/u kan varen.

opkruisen

Met een zeilboot zigzaggend tegen de wind in varen.

Motor, brand en veiligheid

bilge

Het laagste deel binnen in de boot. Daar verzamelen zich water, gas en damp.

impeller

Het waaiertje in de koelwaterpomp dat het koelwater rondpompt.

gasbun

Een gasdichte kast voor de gasflessen, met een afvoer naar buiten.

brandklasse

De soort brand, met een letter: A, B, C, D of F. Daar kies je het blusmiddel bij.

reddingsvest

Een vest van 100 N of meer. Het houdt je drijvend en draait je op je rug.

radarreflector

Een metalen voorwerp in de mast dat je boot beter zichtbaar maakt op een radar.

Betonning en tekens langs het water

betonning

De boeien, tonnen en bakens die het vaarwater aanwijzen.

stomp

De platte vorm van een boei aan de rechterzijde, rood.

spits

De puntige vorm van een boei aan de linkerzijde, groen.

topteken

Een vorm boven op een boei of baken, zoals een cilinder, kegel of bol.

splitsing

De plek waar een vaarwater zich splitst of twee vaarwaters samenkomen.

bijzondere markering

Gele betonning die een gebied aanwijst, zoals een ankerplaats.

cardinale markering

Geel-zwarte betonning met twee kegels. Ze wijst met het kompas aan waar het water bevaarbaar is.

isofaselicht

Een licht dat even lang aan als uit is.

onderbroken licht

Een licht dat langer aan dan uit is.

schitterlicht

Een licht dat korter aan dan uit is.

flikkerlicht

Een licht dat 50 à 60 keer per minuut flikkert.

verbodsteken

Een teken dat iets verbiedt. Je moet het opvolgen.

Waterstanden, kaarten en weer

NAP

Normaal Amsterdams Peil. Het peil waarvan alle hoogtes in Nederland worden gemeten.

kanaalpeil

Het vaste peil van een kanaal. De kaart geeft de diepte ten opzichte van dat peil.

peilschaal

Een meetlat in het water die aangeeft hoe hoog het water nu staat.

hoogteschaal

Een meetlat bij een brug. Hij geeft de vrije ruimte tussen het water en de brug.

schrikhoogte

Een extra veiligheidsmarge die soms bij de opgegeven hoogte van een brug is opgeteld.

ruimen

De wind draait met de klok mee.

krimpen

De wind draait tegen de klok in.

Manoeuvreren

schroefwerking

Hoe de draaiende schroef de boot vooruit of achteruit duwt.

wieleffect

De schroef duwt het hek opzij. Met een rechtsdraaiende schroef gaat het hek achteruit naar bakboord.

draaicirkel

De cirkel die je boot vaart als je rond draait.

lagerwal

De wal waar de wind naartoe waait.

hogerwal

De wal waar de wind vandaan komt.

spring

Een lijn naar de wal die schuin loopt: van het voorschip naar achteren of van het achterschip naar voren.

stroom doodvaren

Net zoveel vooruit varen als de stroom je terugzet. Je ligt dan stil langs de wal.

stopweg

De afstand die je boot nog vaart tot hij stilligt.

Ankeren, schutten en bijzondere omstandigheden

zuiging

Een groot schip trekt jouw boot naar zich toe als het je inhaalt.

dode hoek

Het stuk voor een schip waar de schipper niets ziet. Het kan tot 350 meter lang zijn.

krabben

Het anker houdt niet en sleept over de bodem.

MOB-knop

Een knop op je GPS die je positie vastlegt als iemand overboord valt.